[Review] – The Book Thief – Kẻ Trộm Sách

Ngỡ ngàng và nghẹt thở.

The Book Thief – Markus Zusak 

Mình mua quyển sách này rất tình cờ, không vì bịa, không vì nội dung giới thiệu cho trước, mà vì chính cái tựa sách. Mình nghĩ nếu bạn cũng đột phát tiếp xúc với nó như mình thì chắc cảm xúc của bạn sẽ còn tuyệt diệu hơn nữa, nhưng đây là một trong những quyển sách hiếm hoi mà mình rất rất muốn chia sẻ với người khác, mong muốn được chia sẻ trải nghiệm của mình với mọi người.

Tuy quả thật mà nói, bao nhiêu vốn từ ngữ của mình đều có vẻ như không thể nào diễn tả được hết ma lực của quyển sách này.

Đây là câu chuyện được kể bởi thần Chết – một kẻ rất có khiếu hài hước.

Đấy là nếu bạn vẫn có thể cười được trước cái chết.

“So many humans. So many colours. They keep triggering inside me. They harass my memory. I see them tall in their heaps, all mounted on top of each other. There is air like plastic, a horizon like setting glue. There are skies manufactured by people, punctured and leaking, and there are soft, coal-coloured clouds, beating, like black hearts. And then. There is death. Making his way through all of it. On the surface: unflappable, unwavering. Below: unnerved, untied, and undone.”

Lấy bối cảnh ở những năm thế chiến thứ hai, The Book Thief nói về Liesel Meminger, một bé gái được nhận nuôi sống ở phố Thiên Đàng. Tại đây, cùng với tình yêu và sự đam mê đặc biệt đối với sách và từ ngữ, Liesel đã gắn kết con người mình với mọi người xung quanh cô. 

Khác với nhiều người cảm nhận, với mình thì quyển sách này mang một màu xanh xám trong trẻo.

Quyển sách không nói về việc chiến tranh đang diễn ra như thế nào, những người lính đang chiến đấu ra sao, bao nhiêu cái máy bay bị bắn hạ, hay phe nào đang chiếm phần thắng. Nó không đỏ rực và đẫm máu, nó đơn giản lại chết chóc và lạnh lẽo. Bạn có thể hiểu được nhân dân Đức trong thời kì đó cũng phải chật vật sống cùng cái đói, cũng bị cưỡng ép phải chống lại Do Thái. Nỗi hoang mang và sự thảm thương, vô vọng không lối thoát len lỏi từ trang này qua trang khác đều đặn. Thần Chết bằng cách này hay cách khác đã gieo vào đầu mình vài hình ảnh với những màu sắc ám ảnh đến đáng sợ.

Rồi sau đó bạn gặp Liesel Meminger, cô ấy sẽ sưởi ấm trái tim bạn một chút.

Khó có thể bảo Liesel là một con bé dễ thương. Bởi vì thực tế mà nói, nó rất ương ngạnh và (nếu cần) có thể đấm vào mặt bạn bất cứ lúc nào. Nhưng nó là đứa có trái tim rất tình cảm, và có góc nhìn rất lạ lùng về mọi việc xung quanh nó. Nó, hơn hết, có tình yêu mãnh liệt với những quyển sách, và cái cách mà Liesel có được những quyển sách ấy là điều khiến mình thích con bé hơn cả thảy. Liesel có rất ít sách, nhưng mỗi cuốn sách là một phần của cuộc đời nó. Hành trình để nó “trộm” những quyển sách ấy bao gồm rất nhiều sự tò mò, ranh ma, nỗi đau thương và tình cảm ấm áp. Thần Chết để ý đến điều đó, Thần Chết để ý đến mọi thứ về Liesel. Cũng giống như Thần Chết để ý đến mọi thứ trên đời,

Mối gắn kết mà mình trân trọng và yêu thương nhất là của Liesel với bố nuôi của nó, Hans Hubermann. Hm, cũng có thể là do mình vốn dĩ yêu mọi nhân vật bố như mình yêu bố của mình, cũng có thể là do Hans Hubermann thật sự là một người rất tuyệt vời. Hans là một người kiên nhẫn. Ở ông toát ra một sự điềm tĩnh và dịu dàng đến kì lạ. Mình vẫn luôn nghĩ đến ông đang vê thuốc lá khi mình có một chút lạc lối. Ông không nổi giận với Liesel khi con bé gặp ác mộng và tè ra giường hằng đêm, ông luôn ở lại với nó cho đến sáng, nhẫn nại chỉ cho nó từng chữ cái tiếng Đức. Ông khiến cho công việc sơn tường cũng thật là nghiêm túc, kĩ càng và đẹp đẽ. Mình rất thích nghĩ về Hans Hubermann, với đôi mắt màu bạc và bàn tay ấm áp với cây đàn xếp của ông. Hans Hubermann không thích bất cứ đảng phái nào, Hans Hubermann chấp nhận cho một người Do Thái ẩn náu trong nhà mình. Hans Hubermann, khi cần vẫn có thể quyết đoán và mạnh mẽ, yêu Liesel với mọi nét già nua thô ráp của chính mình. Và ông biết, Liesel cũng yêu thương ông hơn bất cứ ai trên thế giới này.

Những khoảnh khắc cuốn sách viết về bố Hans và Liesel, mình tìm thấy bản thân rất bình yên. Đó là những chi tiết khiến màu xanh xám bao trùm câu chuyện thêm phần nồng ấm và thân thương. Và đó cũng là những phần để lại trong mình nhiều hình ảnh và màu sắc nhất, 

Liesel có một tình bạn đặc biệt khác với Rudy, thằng bé tóc vàng nhà hàng xóm với niềm hâm mộ cuồng nhiệt giành cho Jesse Owen. Rudy có thể đã yêu Liesel, một tình yêu kì lạ và khó hiểu, cũng có thể không. Nhưng điều chắc chắn là Liesel là mối quan tâm lớn nhất của thằng bé. Và cho dù rất nhiều thời gian nó không hiểu con bé đang làm trò điên rồ gì, nó vẫn sẵn lòng đồng hành và giữ cho con bé an toàn. Mình thích nụ cười và sự ngốc nghếch của nó nhất. Nó hay có một niềm hân hoan mà ít ai có thể thấu hiểu, kể cả bố của chính nó. Giữa không khí lạnh giá và nỗi tuyệt vọng bao trùm của phố Thiên Đàng trong khoảng thời gian đó, năng lượng của Rudy dường như là thứ duy nhất báo hiệu rằng nơi đây con người vẫn đang sinh sống. Tuy đầu óc nó không suy nghĩ quá lung tung như Liesel, nó, bằng cách nào đó, cũng có nhiều khái niệm và định nghĩa điên khùng hết sức. Có thằng nào lại điên khùng đến nỗi trét than lên người để giả làm người da đen chạy giữa phố trong giá lạnh? Hay thằng ôn nào lại bảo đứa bạn-là-con-gái của mình hãy hôn mình đi? Tuy nhiên theo mạch truyện, thằng bé càng trưởng thành hơn, thận trọng hơn, nó nhận thức nghiêm túc hơn về mọi thứ xung quanh nó, cân nhắc kĩ càng những sự lựa chọn. Đó là khi lòng gan dạ và dũng cảm của nó thể hiện ở mức tối đa. Nó là nhân vật mình mong muốn được giữ gìn nhất, quý giá nhất, mong muốn nó được hành phúc nhất. Mình đã ước gì giá như, giá như nó và Liesel có thể là của nhau mãi mãi. 

It takes courage not to care what people think. It seems to come naturally to Rudy. When he starts trying to impress the wrong people, it will take courage to deal with consequences.

Song hành với những câu chuyện về cuộc sống thường ngày ở phố Thiên Đàng, một câu chuyện khác về người Do Thái đã diễn ra ở ngôi nhà của Liesel. Có lẽ không cần phải nói thì ai cũng biết trong thời gian đó, người Do Thái đã bị truy nã và thảm sát đến thế nào. Và đây là nước Đức, nơi mà bạn đương nhiên được mặc định là phải ghét người Do Thái, nơi mà chỉ cần thể hiện bất cứ một hành động thương cảm nào với người Do Thái, bạn sẽ bị quất roi. Chất chứa một người Do Thái trong nhà là ký tên cho giấy báo tử của mình. Và cả ba người nhà Hubermann đã sống trong những ngày sợ hãi.

Imagine smiling after a slap in the face. Then think of doing it twenty-four hours a day. That was the business of hiding a Jew.

Max là một người Do Thái. Cả tuổi thơ, cả cuộc đời anh cho đến lúc ấy chỉ bao gồm lẩn trốn và sợ hãi. Từ khi Max chuyển đến căn hầm nhà Liesel, giữa anh và con bé đã gắn chặt tâm hồn mình với nhau. Hai người họ chia sẻ thứ từ ngữ ít ỏi mà vô giá với nhau, chia sẻ những hình ảnh vẫn ám ảnh họ với nhau, ở bên nhau. Nhờ Liesel mà Max thêm mạnh mẽ, nhờ có Max mà trái tim Liesel thêm tròng trành đung đưa tình cảm. Nếu Hans khiến cuốn sách thêm ấm áp, thì Max khiến cuốn sách bốc cháy với những cảm xúc của mình. Mình nhớ cách Max hoàn thành quyển sách để tặng cho Liesel. Mình thích mái tóc của Max.

Còn rất nhiều nhân vật khác nữa có thể để lại nhiều suy nghĩ trong tâm trí bạn. Mỗi người trong truyện đều mang nỗi khổ tâm và nỗi ám ảnh riêng cho mình, để rồi họ lại quấn lại với nhau, tạo thành những mối liên kết với nhau. The book thief có lối kể tuy rất nhẹ nhàng nhưng vẫn gay cấn và đáng sợ. rất nhiều lần mình tìm thấy bản thân thấp thỏm không biết đến lúc nào thì một người nữa sẽ chết. Lạ kì là cái chết ở đây, tuy vẫn rất thê lương, tuy vẫn khiến cho mình khóc rất nhiều, thật ra lại rất độc đáo và nhẹ nhàng. Sẽ có rất nhiều pha thoát chết hú vía. Giọng văn của Markus Zusak rất mới lạ. Câu cú của chú thường hay kết bất thình lình, với những phần ghi chú in đậm của thần chết rất riêng. Tù ngữ thì rất mới mẻ, có lúc thô tục trần trụi, có lúc tình cảm dạt dào, có lúc mạnh mẽ sắt đá, cũng có lúc đáng yêu ngờ nghệch. Chú thể hiện được mọi nhân vật, từ chính đến phụ đều rất trọn vẹn. Và có những ý tưởng câu văn rất lạ lùng, hài hước nhưng sâu xa. Sau khi cười lại thấy nước mắt. 

Một trong những quyển sách mà nước mắt là không hề lãng phí. Bạn nên đọc nó và để cho trái tim mình tan vỡ một chút. Bạn nên đọc nó để hiểu hơn về con người, về thứ còn đau đớn hơn nỗi nỗi đau, về cái chết, về chiến tranh, về tình yêu, về mọi thứ từ thứ điên rồ lớn lao nhất đến thứ nhỏ bé đơn giản nhất.

Bạn nên đọc nó, để cảm nhận những cảm xúc trong trẻo nhất. 

Và điều đặc biệt là, cho dù bạn đọc nó lần thứ mấy đi chăng nữa, những cảm xúc ấy vẫn sẽ vẹn nguyên thuở ban đầu. 

Thế nên bạn bắt buộc phải có quyển sách này. Mình ra lệnh cho các bạn đi đọc nso ngay đi. :”D

P/s: Ngoài ra bạn cũng có thể học được vài từ tiếng Đức nữa đấy. (Cho dù đa số là những từ chửi thề ha ha)

Đó là vài lời của mình về quyển sách, mong là giúp ích cho các bạn. Về phim thì, mình cũng có thử xem. Nhưng sau 15 phút thì tắt luôn. Vì mình đọc truyện trước rồi mới có phim nên cảm thấy phim không đáp ứng được với tưởng tượng của mình. Trong phim mọi thứ được thể hiện quá đẹp đẽ, mọi người trông thật sạch sẽ và đủ đầy, diễn viên thì trông hơi người lớn so với nhân vật nên không gợi cho mình nhiều cảm xúc. (Người duy nhất mình thấy hợp là Rosa Hubermann – mẹ nuôi của Liesel) Tuy nhiên xét cho cùng thì bộ phim có vẻ như vẫn rất thành công. Có nhiều người khen ngợi nó và trên IMDb thì rating của phim cũng không tệ. Nhiều người vì xem phim cũng hướng qua đọc truyện thử nên mình nghĩ bộ phim có lẽ cũng đáng để xem thử. 

Mình chỉ mới đọc sách dịch tiếng Việt của NXB Trẻ, các  bạn vẫn có thể tìm thấy nó trên thị trường dễ dàng. Bản tiếng Anh thì có thể nhớ order ở các bookshop ngoại văn như mình đã giới thiệu ở post TFIOS. Hoặc ở tiệm sách BOA mà tụi mình có giới thiệu hôm qua cũng đang trực tiếp bán bản tiếng Anh. Bản đọc online hay pdf thì google ra đều có cả. ❤

Vậy cho hôm nay. Tuần sau mình quay trở lại với quyển khác nhé. 😀

Sắp đến lễ 2/9 rồi. Chúc các bạn nghỉ lễ vui vẻ nha.

– Nghé –

Advertisements